२०७७, २४ फाल्गुन सोमबार
Nepal 1:37:26 pm
Trending
अखिल नेपाल फुटबल संघ (एन्फा) आगलागी ईलाका प्रहरी कार्यालय दुहबी ऋषिराम कट्टेल केपी शर्मा ओली कोरोना खोप कोरोनाविरुद्धको खोप गोकुलेश्वर–रिठाचौपाता सडकखण्ड ज्योति लाइफ इन्स्योरेन्स डा बाबुराम भट्टराई डा शशांक कोइराला तिलोत्तमा नगर समिति त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल धर्मेन्द्र बास्तोला नर्भिक अस्पताल नविन्द्रराज जोशी नारायणगढ-मुग्लिन सडक निर्वाचन आयोग नेकपा नामको आधिकारीता नेत्रविक्रम चन्द विप्लव नेपाली कांग्रेस पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ पूर्वाञ्चल क्यान्सर अस्पताल प्रचण्ड-नेपाल प्रचण्ड-नेपाल समूह प्रचण्ड-माधव समूह प्रतिनिधिसभा अधिवेशन प्रतिनिधिसभा विघटन मेलम्ची मेलम्ची खानेपानी आयोजना मौसम पूर्वानुमान महाशाखा राजीनामा वार्ता टोली शंकर पोखरल शेरबहादुर देउवा संसद पुनर्स्थापना संसद विघटन संसद् पुनःस्थापना सत्ता समिकरण सर्वाेच्च अदालत सर्वोच्च अदालत सुनको मूल्य सुरक्षा परिषद् स्थायी कमिटी बैठक स्पार्क हेल्थ होम
एकदिनमा कति हिड्ने ? मुटुरोगदेखि क्यान्सरसम्म नियन्त्रण गर्न हिड्न आवश्यक
नेपालमञ्च संवाददाता
२०७७ फाल्गुन १० सोमबार
  •  
  •  
  •  
  •  

755

डा ओममुर्ति अनिल
मुटु रोग विशेषज्ञ

विश्व स्वास्थ्य संगठनको तथ्यांक अनुसार ४ मध्ये एक जना व्यक्तिको हिडाई प्रर्याप्त छैन ।

विशेषगरी किशोरअवस्थाका ८० प्रतिशत भन्दा बढि बालबालिकाहरु प्रर्याप्त मात्रामा हिड्दैनन् ।

शारीरिक निष्कृयताले गर्दा मुटु रोग लाग्नुका साथै कम उमेर मृत्यु हुनेको संख्या २० देखि ३० प्रतिशत रहेको छ।

दैनिक रुपमा आफूलाई शारीरीक गतिविधिमा संलग्न ग¥यो भने हाम्रो शरीर तथा मानसिक रुपमा स्वस्थ राख्न मद्धत गर्छ ।

मुटुका धेरै कारणहरु हिडाइले मात्र नियन्त्रण गर्न सक्छौँ । प्रेसर सुगर, कोलेस्ट्रोल, मष्तिस्क हृदयघातलाई शारीरिक संक्रियताबाट घटाउन सकिन्छ।

विभिन्न किसिमको क्यान्सरहरुलाई पनि विभिन्न माध्यमको कसरतबाट जोखिम कम गर्न सकिन्छ । जस्तै : स्तनको, आन्द्राकोे क्यान्सरलाई घटाउन सकिन्छ।

हिड्ने बानीले तपाईको फिटनेस राम्रो छ भने तपाई मानसिक स्फूर्ती पनि राम्रो हुन्छ ।

विभिन्न किसिमको हर्माेनले गर्दा अर्को किसिमको खुसियाली हुन्छ शरीरमा।

हिडाईले हाड्जोर्नी जोईन्ट पनि राम्रो हुन्छ । माशंपेशी बलियो हुन्छ । बुढा पाकाहरु लड्ने हुनाले फेक्टर हुने, र मृत्युबाट पनि शारीरिक कसरत गर्ने मानिसहरुमा जोखिम कम हुन सक्छ, शारीरीक रुपमा फिट भयौँ भने ।

कुनै पनि व्यक्ति लामो समयदेखि शारीरिक रुपमा निस्कृय छ भने यस्तो मानिसहरुको अचानक मृत्यु हुने सम्भावना बढी हुन्छ । यसलाई अटोनोमी डिस्फङ्सन पनि भन्ने गरिन्छ ।

वृद्धहरु धेरै हिड्नु हुन्न भने अटोनमी डिस्फङ्सन भएर मृत्यु हुनेसम्भावना बढी हुन्छ ।

यदि शारीरिक रुपमा फिट छ भने अचानक हुने मृत्यबाट बच्न सकिन्छ ।

विभिन्न किसिमका वैज्ञानिक यन्त्रले गर्दा हामो जीवन विलासी भइरहेको छ । जसले गर्दा हामी दिन प्रत्येक दिन शारीरिक रुपमा निस्कृय भैरहेका छौँ । हामीलाई यो कुरा थाहा छ तर पनि हामीहरुले यो कुरालाई वेवस्ता गरिरहेका छौँ ।

मानिसको शरीर ६० किलोमिटर हिड्नका लागि बनाइएको छ । जुन हिसावले मानिसको शरीरको रचना भएको छ उ प्रत्येक दिन ६० किलोमिटर हिड्ने क्षमता रहेको छ ।

यदि मरुभुमीमा घोडा र मानिसको दौड गर्न लगाईयो भने २० किलोमिटरको दौडमा मानिस घोडा भन्दा छिटो दौड्न सक्छ ।

हामी जब हिड्छौँ, दौडन्छौँ, हाम्रो शरीरबाट पसिना आउँछ र त्यो पसिनाले हाम्रो शरीलाई कुलीन गर्छ जसले गर्दा हाम्रो दौडने क्षमता बढ्ने गर्छ ।

विभिन्न एनाटोमिकल स्टक्चरले के देखाउँछ भने मानिसको शरीर धेरै हिड्नको लागि बनाइएको हो ।

गाउँले र शहरीय जीवनको तुलना गर्ने हो भने शहरमा बस्ने मानिसहरुको हिडाईमा निकै भिन्निता पाउँन सक्छौँ ।

हामी अल्छि भइसकेका छौँ जसले गदौ मुटुरोग, सुगर, कोलेस्ट्रोल, मोटोपनको सिकार भइरहेका छौँ ।

डब्लुएचओका अनुसार एउटा स्वास्थ व्यक्तिले प्रत्यक दिन कम्तिमा छिटा छिटो ३० मिनेट हिड्नुपर्छ अर्थात छिटोछिटो हिड्दा ३ किलोमिटर हिड्नु पर्दछ मस्कुलर एक्सरसाइज पनि हप्तामा दुई पटक गर्नुपर्छ ।

डब्लुएचओका अनुसार उच्च रक्तचाप मघुमेह, उच्च कोलस्ट्रोल, मोटोपना छ भने त्यस्तो व्यक्तिले ६० मिनेट हिड्नु पर्छ ।

त्यस्तै डब्लुएचओका अनुसार ५ देखि १७ वर्षको बच्चाहरुलाई प्रत्यक दिन कम्तिमा ६० मिनेट भन्दा बढी हिड्नु पर्छ ।

१८ देखि ६४ वर्षको व्यक्तिहरुलाई कम्तिमा ३० मिनेट प्रत्येक दिन हिड्नुपर्छ । ६५ वर्ष भन्दा बढी उमेरको व्यक्तिलाई पनि दिनमा ६० मिनेट हिड्नु पर्छ ।

उमेर अनुसार रोग पनि बढ्दै जान्छ। उमेर अनुसार उमेरजन्य रोग पनि लाग्ने गर्छ ।

शारीरिक रुपमा स्वस्थ भएपनि उमेरमात्र भएपनि मुटुसम्बन्धी रोग निम्त्याउने गर्दछ ।

८० वर्षको मानिसलाई ८० प्रतिशत औषधि खानुपर्ने सम्भावना हुन्छ । ६० वर्षमा ६० प्रतिशत अरु रोग थपिने सम्भावना हुन्छ ।

रोकथाम कसरी गर्ने ?

अधिकाशं कुराहरु हाम्रो बसमा छैनन् । प्रदुषण विषदीयुक्त खानेकुरा, जेनेटिक कुराहरु हाम्रो नियन्त्रणमा छैनन् ।

एक्ससाइज गर्न कसैले रोक्न सक्दैन । त्यसैले ३० वर्ष मुनिका स्वस्थ व्यक्ति कम्तिमा ३० मिनेट मर्निङ वाक गर्नुपर्छ।

३० देखि ४५ वर्ष समुहको उमेर समुहका व्यक्तिले कम्तिमा ४५ मिनेट हिड्नु पर्छ । त्यसपछि पनि हिड्नु भयो भने स्वाथ्यका हिसाबले फाइदा नै गर्छ ।

४५ देखि ६० वर्ष उमेर समुहका मानिसले दिन १ घण्टा हिड्नु भयो भने उमेर रोगहरुलार्ई कम डोजको औषधि खाएर पनि नियन्त्रणमा राख्न सक्नु पर्छ।

६० भन्दा माथि उमेर समुहका मानिसहरुलाई बिस्तारै बिस्तारै सम्म ठाउँमा हिड्दा राम्रो हुन्छ । हिँड्ने व्यक्तिलाई अचानक आउने मृत्युबाट बच्न सकिन्छ ।

आफ्नो शरीरले सकेसम्म बिस्तारै बिस्तारै दैनिक डेढ÷दुई घण्टा हिड्नुपर्छ । यसले गर्दा जोर्नीमा आउने समस्या कम हुन्छ र दीर्घरोगका लागि औषधि पनि थोरै मात्र खाए हुन्छ ।

शारीरिक रुपमा फिट हुने मानिसहरु मानसिक रुपमा पनि तन्दुरुस्त हुन्छन् ।

(डा ओममुर्ति अनिलले फेसबुकमा सेयर गरेको भिडियोमा आधारित)

भर्खरै